خانه فریب

کتاب “خانه فریب" شرحی است بر دعای بیست و هفتم ماه مبارک رمضان؛(اللهم ارزقنی التجافی عن دار الغرور…) که در 3 فصل، تدوین شده است؛
فصل اول؛ زمینه‌ها، عوامل و آثار و انواع فریفته‌شدن به دنیا را معرفی و راه‌های نجات از این فریب را بررسی می‌کند.
فصل دوم؛ به واکاویِ نقش و ارتباط توبه، ذکر و اطمینان و یقین را در مسیر سلوک می‌پردازد.
فصل پایانی؛ مسئله مرگ، چگونگی برخورد با آن و مراحل آماده‌شدن برای مرگ را ترسیم کرده است.

بقای دنیا
ما طالب بقا هستیم. همین، زمینه ساز مغرور شدن ماست. ما که این زمینه را داریم، همین که به دنیا می آییم، مغرور دنیا می شویم؛ با اینکه مدام فناها و تغیرها و حوادث و ابتلاهای دنیا را می بینیم. ما در متن فناها، مغرور بقای دنیاییم؛ یعنی انسان مدام می بیند که به هر چه تکیه کرده، از آن جدا شده است، ولی با این حال، طالب همین دنیاست و آن را می خواهد. خیال می کند که در این دنیا می ماند. درست است که وقتی انسان را متذکر می کنند که «تو داری چکار میکنی؟»، متوجه می شود و در خودش کمی دقت می کند، ولی واقع قضیه این است که انسان منصرف است، مغرور است، گول خورده .است حرکت ما در دنیا حرکت کسی است که می خواهد مستمر در این دنیا بماند؛ یعنی اگر بنا بود برای همیشه در این دنیا بمانیم بیش از آنچه که امروز داریم برای دنیا کار می کنیم، کار نمی کردیم. این غرور اول دنیاست. طلب بقای ما، زمینه مغرور شدن ماست. در متن فناها و تغيرها و حوادث دنیا گول می خوریم و دنبال بقا می گردیم.
مأمون در آخرین لحظات عمرش که پرده ها کنار رفت، دستور داد او را بالای کوهی ببرند که مشرف بر سپاه و شهرش بود. وقتی به آنجا رسید، فریاد زد:« یا مَنْ لَا يَرُولُ مُلْكُه ، ارْحَمْ عَلَى مَنْ زَالَ مُلْكُه.» کسی که توقع زائل شدن را داشته باشد از اینکه زائل می شود رنج نمی برد. یکی از دلایل اساسی رنج های ما در دنیا این است که توقع دیگری از دنیا داریم .توقع داریم از این ظرف، آب خنک بخوریم؛ می بینیم خالی است؛ اینجاست که ضربه می خوریم.
اگر من طالب بقای این دنیا و ملکم نباشم، زوال ملکم ذلیلم نمی کند تا در لحظه ای که می فهمم دارند مرا از آن جدا می کنند، بگویم :«یا مَنْ لَا يَزُولُ مُلْكُه، رْحَمْ عَلَى مَنْ زَالَ مُلکه.»این غرور است.
من باور نمی کنم که از این دنیا جدا می شوم. دلیلش غرور و فریب دنیاست. از صبح تا شب به من می گویند: این جنس خوب است، این پارچه خوب است، این غذا خوب است. در نتیجه گول می خورم و مدام دنبال این چیزها می روم و مطلوب های اصلی ام اینجا گم می شود. من در این عالم در طلب چیز دیگری آمده ام؛ در این بازار آمده ام که یک چیزی بخرم و بروم؛ ولی دلال ها در این بازار من را این طرف و أن طرف می برند. «فلا تَغُرَّنَّكُمُ الْحَيَاةُ الدُّنْيا.» خود زندگی گول می زند. به گل نگاه می کنیم جلوه دارد؛ به بچه نگاه می کنیم جلوه دارد؛ در دیوار، حتی سنگ سر راه که می خواهی لگد بزنی جذبت می کند. همه چیز جلوه می کند، جذبت می کند، دعوتت می کند. شیطان هم که رنگش می کند.
این است که تویی که طالب جای دیگری هستی طالب بقایی با اینکه تغیر و حوادث را می بینی، می بینی پدرت مادرت همه کسانت از اینجا منتقل شده اند و هیچ کس را نداری ولی جوری شروع میکنی که اگر بنا بود در این دنیا می ماندی بیش از این نمی کردی محاسبه کنید که اگر به ما بگویند برای همیشه در دنیا می مانیم بیش از این برای دنیایمان می کوبیدیم؟ نه همین بودیم بنابراین معلوم می شود گول بقای دنیا را خورده ایم.

برگرفته از صفحه 80 الی 81 کتاب

بخشش های دنیا
سومین غرور دنیا، بخشش های دنیاست. ما می بینیم که دنیا از ما می گیرد، ولی مغرور دادن هایش هستیم. این مسئله مهمی است کسی نزد امیرالمؤمنین دنیا را مذمت کرد که مثلاً دنیا بد است. حضرت گفت:« چطور تو دنیا را مذمت می کنی؟ دنیا کی به تو اعتماد داده؟»به بیان من، مگر دنیا نور چشم تو را نگرفت؟ مگر توان پای تو را نگرفت؟ مگر تکیه گاهت را نشکست؟ ما میبینیم که دنیا چگونه تکیه گاه های ما را می گیرد.گرفتن های دنیا را می بینیم،ولی مغرور دادن هایش هستیم. این گول است چرا؟ چون ما یک روحی و وجودی داریم که دنبال فضل و بخشش و عنایتیم و خیال می کنیم دنیاست که دارد می دهد.
گفتم آنچه باعث می شود که ما مغرور شویم - غرور نه به معنای تکبر، بلکه غرور به معنای گول خوردن و فریب خوردن این است که ما شدیداً مشتاق معنایی هستیم؛اشتیاق و انتظار ما باعث می شود که ما صدای پا، صدای باد و هر مسئله ای را مطلوب پیش نبوده است. ما می بینیم که دنیا دارد چگونه از ما میگیرد، چگونه تکیه گاه های ما را می گیرد، ولی فریب دادن هایش را می خوریم.
 

برگرفته از صفحه 87 الی 88 کتاب